Qan Turalı

Bu, Anar haqqında sonuncu yazımdır. İki il ərzində bu cür yazıların sayı 20-nin üstündədir. Amma bu, son olacaq. Missiya başa çatıb. Bundan sonra Anardan yazmağın mənası yoxdur. Artıq hamı hər şeyi bilir. Sonuncu dəfə Anarın susqunluğunu pozduğu məqaləsi haqqında yazıb, bitiririk. Məlum olduğu kimi, Anar ziyalıların Qarabağ səfərinə öz münasibətini «525-ci qəzet»də “Mənim fikrimcə” adlı yazısında açıqlayıb. Yazının motivinin heç də “münasibət açıqlamaq” olmadığı gün kimi bəllidir, Anar hər zaman bundan qaçıb. Bu yaxınlarda “Yeni Müsavat”ın ona ünvanladığı “Nəyə görə ziyalılar heç bir məsələyə münasibət bildirmir?” sualına verdiyi cavab bunu bir daha sübut edir: “Ziyalılarda hal qoymusunuz ki?”
Mən belə düşünürəm və əminəm ki, Anarın bu yazısı dövlət tərəfindən ona göstərilən münasibətin fonunda digər ziyalılara qısqanclıqla yanaşmasıdır. Çünki Anar hər zaman özünü bir nömrəli ziyalı kimi göstərib, onun təbliğatı məhz bu cür aparılıb. Başqa bir arqument var ki, Qarabağa gedən ziyalılar əslən qarabağlı idilər, amma Anarın “Əslim-nəslim qarabağlı olmasa da, Şuşanın həsrətini heç kəsdən az çəkmirəm” cümləsi ilə başlayan abzası bu arqumenti darmadağın edir. Açıq-aydın görünür ki, Anar bu heyətdə təmsil olunmağı ürəkdən arzulayırmış.
Məsələnin bir başqa tərəfi isə Anarın yazıçı Kamal Abdullaya göstərdiyi qısqanclıqdır. Bir müddət əvvəl Anar özünə qətiyyən xas olmayan bir tonda Kamal Abdullanın “Yarımçıq əlyazma” romanını kəskin tənqid etmişdi. Bu məsələdə də onun ittihamının əsas etibarilə Kamal Abdullaya ünvanlandığı ortadadır. Kamal Abdulla mətbuata verdiyi müsahibələrində Şuşanın ermənilər tərəfindən necə dağıdıldığını öz gözləri ilə gördüyünü söyləmişdi, amma Anar yazır: “Əgər Şuşanın, işğal olunmuş başqa torpaqlarımızın bugünkü vəziyyətiylə tanış olmaq istəyiriksə, bunu beynəlxalq təşkilatların yardımı və qarantiyasıyla o yerlərə gedə biləcək operatorlara həvalə etmək olar ki, peşəkarcasına kadrlar çəkib gətirsinlər…“ Sitatları artırmaq mümkündür. Ehtiyac yoxdur.
Məsələnin başqa tərəfi də var. Anar müstəqillik dövründən sonra yazıçı kimi tamamilə tükəndi. Bu gün onun kitabları uzaqbaşı Türkiyədə çap olunur. Onların heç bir rezonans doğurmaması bir tərəfə, bunlar 30 il əvvəl yazılanlardır. 16 illik müstəqillik dönəmində Anar heç yüz səhifə bədii yazı yazmayıb. Amma Kamal Abdullanın romanları Avropada çap olunur. Qısqanclığın bir səbəbi də Anarın bədii tənəzzülüdür.
Uzun illər sovet və müstəqillik zamanında ən böyük yazıçı, ən böyük ziyalı kimi qeyri-rəsmi titulların sahibi Anar Rzayev indi Kamal Abdullanın dövlət tərəfindən qiymətləndirilməsinə açıq-aşkar qısqanclıqla yanaşır. Hətta çox qəribədir ki, onlara “vətən xaini” deyilməsinin düzgün olmadığını bildirir. Qarabağa gedən ziyalıları isə yalnız Qarabağ Azadlıq Təşkilatı belə adlandırmışdı. Bu arqumenti istisna etsək, ortaya belə bir nəticə çıxır: Anar Kamal Abdullanı Akif Nağıdan qorumaq istəyir. Bunu söyləmək də absurddur. Ortada qısqanclıq faktoru var. Hüquqi dillə desək, Anarın «525»də dərc edilmiş “Mənim fikrimcə…” yazısı qısqanclıq zəminində yazılıb.
Yazdıqlarımız Kamal Abdullanı və digər ziyalıları qorumaq məqsədi daşımır. Onların hər biri ziyalılıqla bərabər, dövləti vəzifə daşıyırlar, dolayısı ilə məmurdurlar. Ona görə də onların ziyalı adıyla Qarabağa getmələri iqtidarın Qarabağla bağlı oyunlarına “zorən cəlb olunmaq”dır və heç şübhəsiz ki, bu səfər şəxsi təşəbbüsləri ilə deyil, burada siyasi təşəbbüs əsas rol oynayıb. Anarı rəncidə edən cəhət də budur, o, bu oyunda ona rol ayrılmamasından narazıdır.
Hər nəsə. Anar da belə getdi.

Yazıya səs verin

• (3 səs, təxmini: 3.67 ilə 5)
  
   Loading ...